Rodzinna piecza zastępcza

Co to jest rodzina zastępcza?

Rodzina zastępcza  jest formą opieki, w której rodzice zastępczy przejmują codzienną opiekę nad dzieckiem pozbawionym całkowicie lub częściowo możliwości opieki ze strony rodziców biologicznych. Przyczyną, dla której dziecko wymaga umieszczenia w rodzinie zastępczej jest sytuacja kryzysowa w jego rodzinie biologicznej, która stwarza zagrożenie dla jego rozwoju i bezpieczeństwa, np. uzależnienia rodziców, przemoc, długotrwała choroba.  Rodzina zastępcza sprawuje opiekę nad dzieckiem czasowo, do momentu uregulowania sytuacji  w jego rodzinie biologicznej. Zadaniem rodziny zastępczej jest stworzenie dzieciom warunków właściwych do prawidłowego rozwoju zarówno fizycznego, psychicznego, jak też społecznego, odpowiednich do wieku i jego  indywidualnych potrzeb.

Rodzina zastępcza powinna zapewnić dziecku, m. in.:

  • odpowiednie warunki mieszkaniowe, wyżywienie, odzież
  • wyposażenie w podręczniki szkolne, pomoce edukacyjne i zabawki
  • opiekę zdrowotną i pomoc w wyrównaniu deficytów rozwojowych
  • właściwą edukację i pomoc w wyrównaniu deficytów szkolnych
  • warunki do rozwoju zainteresowań i indywidualnych uzdolnień dziecka
  • warunki do wypoczynku i właściwą organizację czasu wolnego
  • w razie potrzeby pomoc specjalistów
  • możliwość kontaktów z rodzicami biologicznymi i innymi bliskimi dziecka, o ile sąd nie zdecyduje inaczej.

Kto może zostać rodzicem zastępczym?

Funkcję rodziny zastępczej mogą pełnić zarówno pary małżeńskie, jak i osoby niepozostające w związku małżeńskim, jeżeli:

  • dają rękojmię należytego sprawowania pieczy zastępczej
  • nie są i nie były pozbawione władzy rodzicielskiej, oraz władza rodzicielska nie jest im ograniczona ani zawieszona
  • wypełniają obowiązek alimentacyjny – w przypadku, gdy taki obowiązek w stosunku do nich wynika z tytułu egzekucyjnego
  • nie są ograniczone w zdolności do czynności prawnych
  • są zdolne do sprawowania właściwej opieki nad dzieckiem, co zostało potwierdzone:
    – zaświadczeniem lekarskim o braku przeciwwskazań zdrowotnych do pełnienia funkcji rodziny zastępczej wystawionym przez lekarza podstawowej opieki zdrowotnej
    – opinią o posiadaniu predyspozycji i motywacji do pełnienia funkcji rodziny zastępczej  wystawioną przez psychologa
  • przebywają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
  • posiadają odpowiednie warunki bytowe i mieszkaniowe umożliwiające dziecku zaspokojenie jego indywidualnych potrzeb
  • jest zachowana odpowiednia różnica wieku między kandydatami do pełnienia funkcji rodziny zastępczej a dzieckiem
  • posiadają świadectwo ukończenia szkolenia dla kandydatów na rodziny zastępcze.

Pełnienie funkcji rodziny zastępczej  może być powierzone osobom, które nie były skazane prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo. W przypadku rodziny zastępczej niezawodowej, co najmniej jedna osoba tworząca tę rodzinę musi posiadać stałe źródło dochodów.

Formy rodzinnej pieczy zastępczej:

  1. Rodziny zastępcze spokrewnione – tworzą je osoby będące wstępnymi lub rodzeństwem dziecka, tj. babcia, dziadek, brat, siostra.
  2. Rodziny zastępcze niezawodowe – tworzą je osoby nie będące wstępnymi lub rodzeństwem dziecka.
  3. Rodziny zastępcze zawodowe – małżonkowie lub osoba, nie będący wstępnymi lub rodzeństwem dziecka, którzy posiadają co najmniej 3-letnie doświadczenie jako rodzina zastępcza niezawodowa na podstawie umowy zawartej z MOPS, a wśród nich:
    1. pełniąca funkcję pogotowia rodzinnego, sprawuje opiekę nad dziećmi krótkoterminowo, tj. do czasu uregulowania ich  sytuacji prawnej, nie dłużej niż na 4-8 miesięcy lub do zakończenia postępowania sądowego o:
      • powrót dziecka do rodziny
      • przysposobienie
      • umieszczenie w rodzinnej pieczy zastępczej
    2. specjalistyczna, umieszcza się w niej dzieci legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności oraz dzieci na podstawie ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich, tj. niedostosowanych społecznie oraz małoletnie matki z dziećmi.
  4. Rodzinny dom dziecka – małżonkowie lub osoba nie będący wstępnymi lub rodzeństwem dziecka, którzy posiadają co najmniej 3-letnie doświadczenie jako rodzina zastępcza niezawodowa lub zawodowa, w której wychowuje się co najmniej 6 dzieci, na podstawie umowy zawartej z MOPS.

Ile dzieci może być umieszczonych w rodzinie zastępczej?

W rodzinie zastępczej niezawodowej i zawodowej w tym samym czasie może przebywać łącznie nie więcej niż 3 dzieci. W razie konieczności umieszczenia w rodzinie zastępczej rodzeństwa, za zgodą rodziny zastępczej oraz po uzyskaniu pozytywnej opinii koordynatora rodzinnej pieczy zastępczej, dopuszczalne jest umieszczenie w tym samym czasie większej liczby dzieci.

Jaką pomoc otrzymuje rodzina zastępcza?

Rodzinie zastępczej przysługuje świadczenie  na pokrycie kosztów utrzymania każdego umieszczonego dziecka nie niższe niż:

  • 694,00 zł. miesięcznie – dla dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej spokrewnionej
  • 1052,00 zł. miesięcznie – dla dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej zawodowej i rodzinie zastępczej niezawodowej
  • 211,00 zł. miesięcznie – dodatek na dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności oraz na dziecko umieszczone w rodzinie zastępczej zawodowej na podstawie ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich
  • 500 zł. miesięcznie – dodatek wychowawczy na każde umieszczone dziecko do ukończenia 18. roku życia
  • 300 zł – jednorazowe świadczenie na wyprawkę szkolną
  • comiesięczne wynagrodzenie wynikające z zawartej umowy z MOPS nie niższe niż 2600 zł. dla rodziny zastępczej zawodowej oraz nie niższe  niż 3200 zł. dla   rodziny zastępczej zawodowej pełniącej funkcję  pogotowia rodzinnego.

Ponadto rodzina zastępcza może otrzymać:

  • jednorazowe świadczenie na pokrycie niezbędnych wydatków związanych z potrzebami przyjmowanego dziecka
  • dofinansowanie do wypoczynku dziecka poza miejscem zamieszkania
  • dofinansowanie na pokrycie wydatków związanych z wystąpieniem zdarzeń losowych mających wpływ na jakość sprawowanej opieki – jednorazowo lub okresowo
  • środki finansowe na utrzymanie lokalu mieszkalnego dla rodziny zastępczej niezawodowej i zawodowej
  • świadczenie na pokrycie kosztów związanych z przeprowadzeniem niezbędnego remontu lokalu mieszkalnego dla rodziny zastępczej zawodowej.

Poza pomocą finansową rodziny zastępcze objęte są wszechstronną pomocą i wsparciem, m. in. :

  • koordynatora rodzinnej pieczy zastępczej w realizacji zadań wynikających z opieki nad dziećmi
  • poradnictwem psychologicznym
  • poradnictwem pedagogicznym
  • poradnictwem prawnym
  • w formie szkoleń podnoszących kompetencje opiekuńcze i wychowawcze
  • w formie udziału w superwizji
  • pomocą rodziny pomocowej, która może sprawować opiekę nad dzieckiem podczas wypoczynku rodziny zastępczej  zawodowej czy pobytu w szpitalu.

Zobacz Informator dla kandydatów na rodziny zastępcze (PDF)

Pomocy udziela

Dział Pieczy Zastępczej
al. Niepodległości 759 A
81-838 Sopot
tel. 58 555 10 22
poniedziałek – piątek w godz. 8.00 – 15.00

Serwis korzysta z plików cookies w zakresie opisanym w Polityce cookies. Korzystając z serwisu wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z ustawieniami przeglądarki. Przeczytaj więcej

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close